Je hebt zonnepanelen op je dak liggen en je wekt je eigen groene stroom op. Dat is een fantastisch gevoel. Maar je merkt ook dat je veel stroom teruglevert aan het net op momenten dat je het zelf niet gebruikt, terwijl je ’s avonds weer dure stroom moet kopen. Een thuisbatterij lijkt dan de logische volgende stap om je onafhankelijkheid te vergroten en je eigen zonne-energie echt zelf te houden. Echter, als je naar de prijzen van thuisbatterijen kijkt, zie je dat het een flinke investering is. Veel mensen vragen zich daarom terecht af: “Helpt de overheid mij hierbij? Is er, net zoals vroeger bij zonnepanelen, een subsidiepotje beschikbaar?” In dit artikel duiken we diep in de wereld van subsidies, regelingen en financiële voordelen, zodat jij precies weet waar je aan toe bent.
De huidige stand van zaken: Is er een landelijke subsidie voor de thuisbatterij?
Op dit moment moeten we helaas duidelijk zijn: er is geen landelijke subsidie beschikbaar voor particulieren die een thuisbatterij willen aanschaffen. Als je als consument een batterij koopt voor in je garage of bijkeuken, betaal je de volledige aanschafprijs zelf. De overheid heeft wel subsidies voor andere duurzame maatregelen, zoals de ISDE-subsidie.
Deze pot met geld is bedoeld voor isolatie, warmtepompen en zonneboilers, maar thuisbatterijen vallen hier tot op heden buiten. De reden hiervoor is dat de overheid op dit moment nog twijfelt over het nut van thuisbatterijen voor het grote landelijke stroomnet. Ze zijn bang dat mensen de batterij verkeerd gaan gebruiken, waardoor de druk op het elektriciteitsnet juist toeneemt in plaats van afneemt. Zolang er geen garantie is dat thuisbatterijen helpen bij het oplossen van de ‘files’ op het stroomnet (netcongestie), houdt de overheid de hand op de knip voor de particuliere consument. Dit kan in de toekomst veranderen, maar op dit moment moet je er in je budgettering geen rekening mee houden.
Waarom twijfelt de overheid over het subsidiëren van de thuisbatterij?
Het klinkt misschien onlogisch dat de overheid wel warmtepompen steunt, maar geen batterijen. Toch zit er een gedachte achter. De overheid en netbeheerders zijn bang voor het zogenaamde ‘piekbelasting-effect’. Stel je voor dat iedereen in Nederland een batterij heeft en deze in de winter allemaal tegelijk gaat opladen zodra ze uit hun werk komen. Dan ontstaat er een enorme piek in de vraag naar stroom, wat het net kan laten vastlopen.
Een thuisbatterij is alleen nuttig voor de maatschappij als deze ‘slim’ wordt aangestuurd. Dat betekent dat de batterij het net moet helpen balanceren en niet extra moet belasten. Omdat veel oudere of simpele batterijen deze slimme functies nog niet standaard gebruiken of omdat er geen landelijke aansturing is, vindt de politiek het nog te vroeg voor subsidie. Daarnaast speelt mee dat de productie van batterijen veel grondstoffen kost. De overheid wil zeker weten dat de milieuwinst van de opslag opweegt tegen de milieu-impact van de productie van de accu’s.
De BTW-route: Een korting van 21% op de thuisbatterij
Hoewel er geen directe subsidie is waarbij je een bedrag op je rekening gestort krijgt, is er wel een slimme fiscale route die voelt als een subsidie. Dit heeft te maken met de BTW. Normaal gesproken betaal je 21% BTW over de aanschaf en installatie van een thuisbatterij. Maar, als jij gebruikmaakt van een dynamisch energiecontract en je batterij inzet om te handelen op de energiemarkt, ziet de Belastingdienst jou als ondernemer.
Jij koopt en verkoopt namelijk energie met het doel om winst te maken. In dat specifieke geval kun je de BTW over de aanschaf van de thuisbatterij vaak (gedeeltelijk of geheel) terugvragen. Dit scheelt je dus 21% op de totale investering, wat al snel honderden tot meer dan duizend euro kan zijn. Dit is geen officiële energiesubsidie, maar een fiscale regel die in de praktijk hetzelfde effect heeft voor je portemonnee. Let wel op: dit vereist wel wat papierwerk en je moet je aanmelden als BTW-ondernemer, of dit via een gespecialiseerd bureau laten regelen.
Subsidies voor zakelijke gebruikers (EIA en MIA)
Ben je geen gewone consument, maar heb je een eigen bedrijf, of wil je de batterij zakelijk aanschaffen? Dan ziet de wereld er opeens heel anders uit. Voor ondernemers zijn er namelijk wél interessante regelingen. De bekendste is de Energie-investeringsaftrek (EIA). Via deze regeling mogen bedrijven een deel van de investeringskosten van de winst aftrekken. Dit betekent dat ze minder inkomstenbelasting of vennootschapsbelasting hoeven te betalen.
Naast de EIA zijn er soms mogelijkheden via de MIA (Milieu-investeringsaftrek) of de Vamil (Willekeurige afschrijving milieu-investeringen). De overheid wil bedrijven namelijk stimuleren om hun bedrijfspanden te verduurzamen en de energieaansluiting te verzwaren of juist slimmer te benutten. Heb je een kantoor aan huis of een bv? Dan is het absoluut de moeite waard om met je boekhouder te overleggen. Het kan zomaar zijn dat de batterij die jij op het oog hebt, via de zaak een stuk goedkoper is dan wanneer je hem privé zou betalen.
Wat levert een zakelijke thuisbatterij je op?
Subsidie/regeling
Voordeel
Voorwaarden
EIA (Energie-investeringsafrek)
Tot 40% extra afschrijving op de winst
Batterij moet op RVO Energielijst staan
Subsidie Netcongestie 2025
Tot €300.000 subsidie voor bedrijven
Alleen voor flexibele energie-opslag
KIA (kleinschaligheidsinvesteringsafrek)
Extra aftrek bij investeringen tussen €2801 en €387,589
Alleen voor ondernemers met winst
MIA/VAMIL
Tot 36% investeringsaftrek/willekeurige afschrijving
Alleen voor duurzame technologieën
Lokale initiatieven en gemeentelijke potjes
Omdat het landelijke beleid soms traag is, nemen sommige gemeenten of provincies het heft in eigen handen. Het kan dus lonen om niet alleen naar Den Haag te kijken, maar ook naar je eigen gemeentehuis. Er zijn in Nederland diverse pilotprojecten en lokale subsidies te vinden. Sommige gemeenten hebben bijvoorbeeld veel last van een overvol stroomnet in een specifieke woonwijk. Om dit probleem op te lossen, geven ze subsidie aan bewoners die een thuisbatterij nemen om de wijk te ontlasten.
Dit zijn vaak tijdelijke acties of proeven waar een beperkt aantal mensen aan mee kan doen. Check daarom altijd het ‘Energieloket’ van jouw gemeente. Ook zijn er soms ‘duurzaamheidsleningen’ beschikbaar tegen een zeer lage rente. Dit is geen gift, maar het stelt je wel in staat om de batterij goedkoop te financieren, waarbij de maandelijkse besparing op je energierekening vaak hoger is dan de aflossing van de lening.
De afbouw van de salderingsregeling als stimulans voor de thuisbatterij
Je kunt de vraag over subsidie niet los zien van de salderingsregeling. Jarenlang was de salderingsregeling eigenlijk de grootste ‘subsidie’ voor zonnepanelenbezitters. Je mocht je weggestreepte stroom tegen hetzelfde tarief wegstrepen als waarvoor je het kocht. Nu het kabinet plannen maakt om deze regeling in de toekomst af te bouwen of stop te zetten, verandert het financiële plaatje. Zonder salderen krijg je nog maar een kale vergoeding voor je teruggeleverde stroom.
Op dat moment wordt het zelf opslaan van energie in een thuisbatterij opeens financieel noodzakelijk om je zonnepanelen rendabel te houden. Er gaan in de politiek stemmen op dat, zodra de salderingsregeling verdwijnt, er wél een subsidie voor batterijen moet komen om de klap op te vangen. Dit is echter speculatie. De markt verwacht dat de overheid pas met geld over de brug komt als de salderingsregeling definitief verleden tijd is.
Is de thuisbatterij zonder subsidie wel rendabel?
Na het lezen van bovenstaande zou je de moed misschien verliezen. Geen subsidie, wel een flinke uitgave. Is het dan wel verstandig om nu al een thuisbatterij te kopen bij Zonnige Winkel? Het antwoord is verrassend genoeg vaak ‘ja’. De terugverdientijd van een thuisbatterij is de afgelopen jaren flink gedaald, ook zonder hulp van de overheid. Dit komt door twee factoren. Ten eerste worden de batterijen zelf steeds goedkoper en efficiënter.
Ten tweede zijn de energieprijzen volatiel (schommelend). Door slim gebruik te maken van een dynamisch energiecontract kun je stroom inkopen als het bijna gratis is en gebruiken als het duur is. Hierdoor verdien je elke dag een beetje geld. Daarnaast geeft een batterij je zekerheid en onafhankelijkheid. Je bent minder gevoelig voor prijsstijgingen en belastingen van de overheid. Wachten op een subsidie die misschien nooit komt, kan betekenen dat je jarenlang potentiële besparingen misloopt.