Veel mensen denken dat een thuisbatterij altijd stroom geeft tijdens een stroomstoring. Maar is dit wel zo? Het korte antwoord is: nee, zeker niet. Een standaard thuisbatterij gaat namelijk direct uit als de stroom van het elektriciteitsnet uitvalt. Dit is in Nederland verplicht voor de veiligheid van monteurs. Wil je de batterij wél kunnen gebruiken tijdens een stroomuitval? Dan heb je een speciale noodstroomfunctie nodig. Dit noemen we in de techniek ook wel EPS of een off-grid functie. In dit artikel leggen we in duidelijke taal uit hoe dit werkt, waarom het niet standaard is en wat je nodig hebt.
Noodstroom betekent dat je stroom in huis hebt, zelfs als de stroom in de rest van de straat is uitgevallen. Apparaten zoals je koelkast, internetrouter en lampen blijven dan gewoon werken. Bij een thuisbatterij wordt noodstroom vaak EPS genoemd. Dit staat voor Emergency Power Supply. Het systeem schakelt razendsnel over op de batterij als het stroomnet wegvalt, zodat je in huis (bijna) niets merkt van de storing.
Het klinkt onlogisch: je hebt een volle batterij, maar bij een stroomstoring zit je toch in het donker. Dit heeft een belangrijke veiligheidsreden. Als er een storing is, gaan monteurs van de netbeheerder aan de kabels in de straat werken. Als jouw batterij op dat moment stroom terug het net op stuurt, kunnen de monteurs een gevaarlijke schok krijgen. Daarom moet een normale omvormer direct uitschakelen bij stroomuitval.
Nee, zeker niet. Noodstroom is een luxe extra functie. Fabrikanten maken vaak twee soorten systemen: basismodellen en luxere modellen.
| Eigenschap | Standaard Thuisbatterij | Thuisbatterij met Noodstroom |
|---|---|---|
| Werkt bij stroomuitval? | Nee, schakelt direct uit | Ja, blijft stroom leveren |
| Prijs | Goedkoper | Duurder |
| Extra apparatuur nodig? | Nee | Ja, vaak een extra schakelkast |
| Doel | Eigen zonnestroom opslaan en handelen | Zonnestroom opslaan + zekerheid bieden |
Om veilig noodstroom te leveren, moet het systeem zich eerst helemaal loskoppelen van het openbare stroomnet. Dit noemen we eilandbedrijf. Pas als de verbinding met de straat is afgesloten, mag de batterij stroom aan jouw huis gaan leveren. Zodra de stroomstoring in de straat is opgelost, controleert het systeem of alles weer veilig is. Daarna koppelt de batterij zich automatisch weer vast aan het stroomnet.
Hoelang je huis stroom houdt tijdens een storing, hangt af van twee dingen: de grootte van je batterij (de capaciteit) en hoeveel apparaten je aanzet (het verbruik). Je kunt dit vrij eenvoudig zelf berekenen.
Stel, je hebt een volle thuisbatterij van 10 kWh (oftewel 10.000 Wattuur). Je gebruikt tijdens de stroomstoring alleen de belangrijkste dingen: de koelkast, de internetrouter en een paar ledlampen. Dit verbruikt samen continu zo’n 500 Watt.
In dit voorbeeld kun je dus bijna een hele dag vooruit! Zet je echter per ongeluk apparaten aan die veel stroom slurpen, zoals een elektrische kachel van 2000 Watt, dan is de batterij logischerwijs veel sneller leeg. Let op: heb je een geavanceerd systeem (zoals besproken onder het volgende kopje) waarbij de zonnepanelen de batterij blijven opladen tijdens een stroomstoring? Dan kun je bij voldoende zonlicht in theorie dagenlang doordraaien.
Als je kiest voor noodstroom, zijn er over het algemeen twee verschillende oplossingen. Het is belangrijk om hier vooraf goed over na te denken.
| Type noodstroom | Hoe het werkt | Voorbeeld van gebruik |
|---|---|---|
| 1. Speciaal stopcontact | Er zit één extra stopcontact op of naast de batterij. Hier zit alleen stroom op bij een storing. | Je trekt een verlengsnoer naar de koelkast en de router. |
| 2. Volledige back-up | De noodstroom is aangesloten op je meterkast. Bepaalde groepen in huis blijven werken. | Het licht blijft branden en de stopcontacten in de woonkamer doen het. |
Als je wilt dat je hele huis (of een deel van je meterkast) op noodstroom draait, heb je extra hardware nodig. Dit is vaak een speciale kast die tussen je meterkast en de omvormer wordt geplaatst. Dit heet een Backup Box of een Automatic Transfer Switch (ATS). Deze kast zorgt voor de veilige ontkoppeling van het openbare net. Let op: deze kast is flink groot en kost extra geld.
Een thuisbatterij kan in de noodstroom-stand vaak minder vermogen (Watt) leveren dan het normale stroomnet. Je kunt dus niet je hele huis tegelijk aanzetten. Zware apparaten moet je vermijden.
Dit is een belangrijk detail. Bij veel standaard systemen vallen de zonnepanelen uit tijdens een stroomstoring, óók als je noodstroom hebt. De batterij geeft dan stroom totdat hij leeg is. Bij de nieuwste en meest geavanceerde hybride omvormers kunnen de zonnepanelen wél blijven werken. Zij laden dan de batterij op en voorzien het huis van stroom, helemaal los van het net. Vraag dit altijd goed na bij de aanschaf!
Ja, noodstroom is volledig veilig en toegestaan in Nederland, maar er zijn wel strenge regels. Omdat veiligheid voorop staat, mag een noodstroomsysteem alleen worden aangesloten door een erkende en gecertificeerde installateur. De meterkast moet vaak worden aangepast en de installatie moet aan alle NEN-normen (Nederlandse veiligheidsnormen) voldoen om gevaar voor netbeheerders te voorkomen.
Omdat je extra apparatuur nodig hebt en de installatie ingewikkelder is, betaal je meer voor een systeem met noodstroom.
| Onderdeel | Geschatte extra kosten |
|---|---|
| Hybride omvormer met EPS functie | € 200 – € 500 extra |
| Backup Box / ATS kast | € 400 – € 900 |
| Aanpassing in de meterkast | € 200 – € 400 |
| Extra installatie-uren | € 200 – € 400 |
| Totale meerprijs gemiddeld | € 1.000 – € 2.200 |
Dat hangt af van jouw wensen. In Nederland is het stroomnet erg betrouwbaar. We hebben gemiddeld maar zo’n 20 tot 30 minuten stroomuitval per jaar. Voor veel mensen wegen de extra kosten (vaak meer dan € 1.000) niet op tegen dit kleine ongemak. Heb je echter medische apparatuur thuis, werk je veel thuis en mag het internet niet uitvallen, of wil je gewoon het maximale gevoel van onafhankelijkheid? Dan is een thuisbatterij met noodstroom een uitstekende en veilige keuze.
In het kort Bijna al het thuisladen gaat via wisselstroom. Je batterij levert gelijkstroom, de omvormer maakt daar wisselstroom van, en de boordlader van je auto maakt er weer gelijkstroom van om de accu te vullen. Drie omzettingen om stroom van de ene accu naar de andere te brengen, en bij elke stap verlies je […]
Wil je weten hoelang je op een noodstroom thuisbatterij kunt draaien tijdens een stroomuitval? Dit hangt volledig af van je verbruik. Verbruik je 300 W per uur voor essentiële apparaten zoals lampen en een koelkast? Dan kun je met een 9 kWh batterij ongeveer 30 uur vooruit. Lees verder om je eigen situatie te berekenen […]
Hoe kan je het snelst je thuisbatterij terugverdienen? Dat is ongetwijfeld een van de meest gestelde vragen bij Zonnige Winkel. Wanneer je besluit om jouw woning te verduurzamen en te investeren in hoogwaardige energieopslag, wil je natuurlijk wel zeker weten dat je jouw geld slim en vlot terugverdient. Gelukkig is er goed nieuws, want de […]
Wat houdt de garantie van een thuisbatterij in? Deze belangrijke vraag krijgen we bij Zonnige Winkel dagelijks van klanten die hun woning verduurzamen. Een opslagsysteem is een aanzienlijke investering, en dus wil je precies weten waar je financieel aan toe bent als er onverhoopt iets misgaat. Gelukkig bieden vrijwel alle betrouwbare merken uitstekende en langdurige […]
Wat betekent het aantal cycli van een thuisbatterij? Dat is een hele logische en veelgestelde vraag als je van plan bent om te investeren in energieopslag voor jouw woning. Bij Zonnige Winkel snappen we dat al die technische termen best ingewikkeld kunnen klinken. Toch is het heel erg belangrijk om precies te weten wat dit […]
Hoe werkt een thuisbatterij samen met Micro Omvormers? Dat is een logische vraag als je al zonnepanelen met deze handige technologie op je dak hebt liggen. Bij Zonnige Winkel helpen we je graag om jouw huidige systeem perfect voor te bereiden op de toekomst. Omdat micro’s de stroom direct op het dak al omzetten naar […]
